"Documentos para a historia de Galicia" é unha obra de investigación histórica escrita por Pedro Fiaño González, publicada orixinalmente en 1999. O libro afonda de xeito moi específico no pasado histórico, os mitos e o patrimonio monumental da vila de Noia (A Coruña) e a súa contorna a través dunha perspectiva rigorosa e baseada en fontes documentais .
Estrutura e Contido Principal
O volume, que conta con unhas 213-224 páxinas segundo a edición, está estruturado en oito traballos ou artigos independentes que abarcan un longo período histórico. Os bloques temáticos máis destacados son os seguintes:
-
Orixes de Noia: Un estudo crítico no que o autor analiza as tradicións, mitos e lendas que sempre rodearon a fundación e a historia antiga desta vila mariñeira, contrastándoos coa realidade dos datos históricos.
-
O escudo de Noia: Unha análise heráldica e histórica detallada sobre a evolución dos diversos símbolos e emblemas que representaron ao concello noiés desde o pasado.
-
A igrexa e o cemiterio de Santa María a Nova: Este é un dos puntos centrais da investigación de Fiaño González. O autor pon en cuestión e debate algunhas das afirmacións históricas que se mantiñan como válidas ata o momento sobre este conxunto monumental medieval, famoso pola súa singular colección de laudas gremiais.
-
Transcrición de fontes primarias: O libro inclúe un valioso apartado de apéndice documental onde se transcriben de xeito directo documentos históricos (especialmente do século XIX) sobre a xestión, reformas e situación real do emblemático camposanto de Santa María a Nova.
Pedro Fiaño González (1927–1996) foi un relevante historiador, investigador local e divulgador galego , cuxo traballo resultou clave para desentrañar e espallar o patrimonio cultural e histórico da comarca de Noia e a súa contorna.
Traxectoria Vital
-
Orixe e Emigración: Naceu na vila de Noia (A Coruña) en 1927. Como moitos outros galegos da súa xeración, viuse na obriga de poñer rumbo á emigración en América, continente no que residiu e traballou durante varios anos da súa vida antes de retornar á súa terra.
-
Divulgación e Pseudónimo: De volta en Galicia, destacou pola súa activa colaboración nos medios de comunicación locais. Foi un asiduo columnista no xornal Barbanza, onde publicaba minuciosos artigos históricos utilizando o pseudónimo de "Guana Ganaro".
-
Pasamento: Faceleu no ano 1996 á idade de 69 anos, deixando tras de si diversos manuscritos e investigacións documentais listos para a súa posterior publicación.
Achegas e Obras Principais
Aínda que tamén se interesou por temáticas de carácter transatlántico (como a historia da cidade de Lima ou o paso do Duque de Lancaster por Galicia), o núcleo central da súa investigación centrouse na historia local e medieval da ría de Muros e Noia:
-
O mosteiro de San Xusto de Toxosoutos (1993): Unha monografía fundamental sobre este emblemático cenobio medieval, editada polo Concello de Lousame e que contou co prólogo do intelectual Xoán Mariño Reino.
-
Artigos de Historia Local: Publicou perspicaces estudos monográficos sobre elementos patrimoniais identitarios da súa vila, tales como "A ponte Nafonso”, "O convento de San Francisco” ou "Noia a finales do século XVI”.
-
Documentos para a historia de Galicia (1999): A súa obra de referencia, que foi publicada de xeito póstumo pola Editorial Toxosoutos tres anos despois do seu pasamento. Nela recompilou análises rigorosas sobre as orixes míticas de Noia, a heráldica do seu escudo e a documentación decimonónica do cemiterio de Santa María a Nova.
O Concello de Noia recoñeceu publicamente o seu labor historiográfico incluíndoo nos actos de homenaxe da prestixiosa Semana da Historia organizada na vila.
____
Editorial: Toxosoutos 01-1999
Idioma: Galego
Páxinas 213
HISTORIA DE GALICIA